Gezondheid (testen)

Gezondheid als basis voor verantwoord fokken

Een gezond hondenleven begint bij gezonde ouderdieren. Stichting FGH/FairPups vindt het daarom belangrijk dat vóór het fokken aandacht wordt besteed aan de gezondheid van zowel de reu als de teef.

Door ouderdieren te onderzoeken op relevante erfelijke aandoeningen en gezondheidsproblemen kan een fokker beter onderbouwde keuzes maken bij het samenstellen van een combinatie.

Waarom gezondheidsonderzoek?

Binnen verschillende hondenrassen kunnen erfelijke aandoeningen voorkomen. Welke gezondheidsrisico's relevant zijn, verschilt per ras.

Gezondheidsonderzoeken geven meer inzicht in de gezondheid van een hond en kunnen helpen om de kans op het doorgeven van bepaalde erfelijke aandoeningen te verkleinen.

Het doel is niet alleen het krijgen van gezonde pups, maar ook het bijdragen aan een gezonde hondenpopulatie op langere termijn.

Welke onderzoeken zijn nodig?

Niet voor iedere hond gelden dezelfde onderzoeken. Welke testen relevant zijn, hangt onder andere af van het ras, de afkomst en bekende gezondheidsproblemen binnen een ras of populatie.

Hierbij kan het bijvoorbeeld gaan om DNA-onderzoek naar erfelijke aandoeningen en andere rasspecifieke gezondheidsonderzoeken.

Fokkers doen er daarom goed aan vooraf te controleren welke onderzoeken voor hun honden en de geplande combinatie van toepassing zijn.

We behandelen hier een aantal, nl – HD, ED, PL, ECVO, CM/SM en DNA

Heupdysplasie (HD) en Elleboogdysplasie (ED)

Heupdysplasie en Elleboogdysplasie zijn beide een botafwijking in het betreffende gewricht waar een hond in meer of mindere mate last van kan hebben.

Het kan erfelijk zijn, maar ook externe factoren zoals voeding, beweging, gladde vloeren, bespiering en trauma hebben invloed en kunnen HD/ED veroorzaken. Het is een multi-factoriële aandoening.

Honden mogen in de volgende combinaties worden ingezet: 

• HD A x HD A
• HD A x HD B
• HD A x HD C, MITS de ouderdieren van de HD-C hond zelf een HD A of HD B (of gelijkwaardig, voor buitenlandse dieren) uitslag hebben
• ED vrij (graad 0) x ED vrij (graad 0)
  ED 1 x ED vrij

Patella Luxatie (PL)

Patella Luxatie is een afwijking in de knie, waarbij er in een bepaalde mate speling zit op de knieschijf. Het wordt ook wel een ‘losse knieschijf’ genoemd

Het kan erfelijk zijn, maar ook beïnvloed worden door omgevingsfactoren. Een PL‑onderzoek is daarom een belangrijk onderdeel van verantwoord fokken.

Toegestane PL‑combinaties:
PL vrij x PL vrij
PL vrij x PL graad 1

Niet toegestaan voor de fok:
PL graad 2
PL graad 3

ECVO‑oogonderzoek

Het ECVO‑onderzoek controleert op 14 erfelijke oogafwijkingen, waarvan 13 inbegrepen zijn in het standaardonderzoek. Niet van alle oogafwijkingen is bekend hoe en of het vererfd. Alleen een specialist kan een oogonderzoek uitvoeren aangezien hier specifieke kennis en apparatuur voor nodig is. Het onderzoek helpt om erfelijke oogproblemen vroegtijdig te herkennen en verantwoord door te fokken.

Dit onderzoek kan ook gedaan worden in het nest, op de leeftijd tussen de 6 en 8 weken. Een fokker kan hiervoor kiezen. Deze informatie kan aan de stamboom worden toegevoegd.

Chiari‑Malformatie (CM) en Syringomyelie (SM)

Bij rassen die gevoelig zijn voor Chiari‑Malformatie (CM) en Syringomyelie (SM) is een MRI‑scan verplicht. Deze aandoeningen kunnen neurologische klachten veroorzaken.

Toegestane combinaties CM:
CM graad 0 x CM graad 0
CM graad 1 x CM graad 0

Toegestane combinaties SM:
SM graad 0 x SM graad 0
SM graad 1 x SM graad 0

DNA-onderzoek

DNA-onderzoek kan waardevolle informatie geven over erfelijke eigenschappen en aandoeningen. Daarnaast kan DNA worden gebruikt voor identificatie en het controleren van de afstamming van pups.

Door gezondheidsgegevens en afstammingsinformatie zorgvuldig vast te leggen ontstaat meer transparantie voor zowel fokkers als toekomstige pupkopers.

DNA‑testen voor erfelijke aandoeningen

Veel erfelijke aandoeningen zijn via een DNA‑test op te sporen. Welke testen verplicht zijn, verschilt per ras en wordt bepaald door de FGH algemene fokreglementen. DNA‑testen kunnen de uitslagen per test vrij, drager of lijder hebben. Dragerschap betekent vaak dat een dier niet ziek is, maar soms dat het zich wel kan uiten. Er is dan een extra gen nodig, die dan ervoor zorgt dat het wel of niet geuit wordt. Dit kan ook voorkomen voor een lijder, terwijl vaak wel het kan betekenen dat een dier ziek is. Er is dan vaak een trigger nodig om het te laten uiten. Er zijn helaas nog genoeg ziektes, die niet te testen zijn of waar nog geen commerciele test voor beschikbaar is.

Combinaties die toegestaan zijn:

• Vrij x Vrij
• Vrij x Drager
• Vrij x Lijder

Combinaties die niet toegestaan zijn:

• Drager x Drager
• Drager x Lijder
• Lijder x Lijder

Gezondheidsuitslagen en de FGH-stamboom

De beschikbare gezondheidsinformatie van de ouderdieren speelt een rol binnen de registratie van Stichting FGH.

Afhankelijk van de uitgevoerde onderzoeken en beschikbare documentatie kan onderscheid worden gemaakt tussen verschillende FGH-stambomen. Hiermee wil Stichting FGH inzichtelijk maken welke informatie over de gezondheid en afkomst van een pup beschikbaar is.

Meer informatie hierover vindt u op de pagina FGH Stamboom.

Vragen over gezondheidstesten?

Wilt u weten welke onderzoeken voor uw hond of ras relevant zijn, of heeft u vragen over de registratie van gezondheidsuitslagen? Neem dan contact op met Stichting FGH/FairPups.

E-mail: info@fairpups.eu
Telefoon: +31 6 29 107 105